a) Cugnòmmi sàlsdhi antighi
Càrta, Canu, Cherchi, Manca, Mannu, Marongiu, Pinna, Sanna, Serra.
b) Cugnòmmi itàriani
Li cugnòmmi itariàni sò in gràn pàsthi, d’origini ginubésa, tuschàna o còssa, arrigàddi pà un bè di rasgiòni, da passòni emigràdi in Saldhigna, pà lu trabàgliu o paschì erani pissighiddi da la giusthizia. Artemalle, Arthemalle, Albertini, Barsi, Bella, Bologna, Bonelli, Bonfigli, De la Camera, Frassetto, Ghera, Giordo, Grandi, Lorenzoni, Mameli, Mazzòni, Merella, Nali, Noli, Polo, Rubattu, Sabino, Santoni, Sechi, Trinchero, Ventura.
c) Cugnòmmi sàsdhi ciambàddi in itariàni
I lu sécuru passàddu, pà l’ignorànzia di li funziunàri (nutàri, canzillèri o di li prubàni) chi ischribiàni li documènti uffiziàri (l’àtti di matrimòniu, o di nàscida), un bè d’innòmmi o di cugnòmmi sàsdhi, sò isthàddi ciambàddi i itariàni, acchì chisthu in chissi tèmpi era signu di disthinziòni o paschì erani più a la moda. Delrio, Mállao, Sardo.
d) Cugnòmmi ipagnóri
Sò isthaddi intruduzidi pà li cataràni o da l’ ipagnóri, a ischuminzà da la cunquistha di la Saldhigna, da nóbiri, suldhàdi, niguzziànti, funziunàri: Aquenza, Casada, Catalina, Dau, Delrio, Dias, Diaz, Diez, Fonsa, Gaias, Gallisai, Gatta, Olivieri, Paloma, Quesada, Çapada.
Cugnòmmi deribàdi da innòmmi d’origini
a) da bidda
Deidda, Devidda, Devilla.
b) da un paèsi
Cabras, Demartis, De Nurki, Denurchis, Desini, De Sòssu, Muresu, Murgia, Niolu, Nulchis, Nulves, Nurchis, Ogana, Oggianu, Osquiresu, Petretto, Pistis, Salis, Scanu, Seghene, Senes, Sisini, Stara, Uras, Urgeghe, Usai, Vargiu.
c) da una naziòni o da una regiòni
Aragona, Corsa, Corso, Cossu, Dore, Nurra, Sardu.
d) da un lógu
Cassano, Deiosso, Deligios, Delogu.
Cugnòmmi deribàdi da innómmi cumòni.
a) da la "topografia" (bàddi, mònti, rii, ecc.)
Addes, Addis, Campus, Delrio, Demontis, De Valle, Ena, Enas Idini, Idili, Riu.
b) da vegetàri
Altea, Alzu, Asàra, Azàra, Cariga, Cau, Demela, Demurtas, Fiori, Frassu, Malva, Mela, Meloni, Mura, Rosas, Stoccoro.
c) da faculthài di l’òmmu
Biccai, Cabraru, Truddaiu.
d) da animàri
Angiòi, Angiòni, Béccu, Cabras, Mastino, Mazzoni, Muciga, Mula, Mulas, Razzu, Vacca, Zicchi.
e) da accrescitivi e diminutivi, ecc.
Cesaraccio, Cesaracciu, Cicu.
f) da caridài di ra passòna
Basciu, Bella, Bellu, Ezza.
g) da còsi
Arca, Baracca, Camboni, Cancedda, Carbòni, Caria, Carrucciu, Cassoni, Falchi, Frau, Furriolu, Maninchedda, Mattòla.
h) da lu cóippu di l’òmmu
Denti, Mános, Mánuritta, Mùccu, Multázza, Multázzu, Murinéddu, Múrinu, Péru.
i) da innómmi di passòna
Andria, Andriotto, Perandria.
l) da pararùmini
Carcinagiu, Càriga, Cùruddúsu, Strumbone